X
تبلیغات
تاریخ دشتی - سید علی نقی دشتی

شنبه چهارم اردیبهشت 1389

سید علی نقی دشتی

استاد سید علینقی دشتی میانخره ای در شعر و ادبیات و آثار او:

.استاد شرح جامعی بر کتاب سیوطی از عبدالرحمن جلا الدین سیوطی مورخ مصری نوشته

2.علم صرف و نحو آن را در هزار بیت تحریر نموده که به الفیه سید علینقی مشهور است که چاپ نشده و به قضاوت صاحبان فن از الفیه ابن مالک قوی تر است.

3.دیوان اشعار ایشان شامل اشعار عربی و فارسی است که بطور مستقل چاپ نشده است اما در کتاب ((شروه سرایی در جنوب))چاپ و تالیف علی بابا چاهی و((هزار و دو بیت ترانه استان بوشهر))تالیف و گردآوری عبدالمجید زنگویی و در کتاب((فاضل تا وامق))دفتر پنجم شعر دشتی و دشتستان نوشته زنگویی دو بیتی متعدد محلی و غیر محلی از ایشان به چاپ رسیده است.

می شود گفت استاد-هم به عربی اشعار برجسته ای دارد-هم غزلسرایی کرده-هم زیبا ترین دو بیتی های محلی دارد هم دوبیتی های غیر محلی-اما اشعار عربی و دوبیتی های او نسبت به مثنویات و غزلیات از ارزش و اعتبار بیشتری برخوردار است ما به عنوان مثال اشعاری از ایشان ذکر میکنیم.

چند بیت از یک غزل او:

این جهان وین زندگانی ناگوار               دان که بر یکسان نماند بر قرار

عاقبت   دین   مبین   احمدی                 می بماند  تا   قیامت پایدار

زود باش د بر دمد  صبح  امید               دولت حق زود گردد آشکار

زین خزان و فصل دی انده مخور           که همی نزدیک باشد نو بهار

روز ما گر گشته از ظلمت چو شب         بلکه باشد تیره  تر از شام تار

صبر کن حالی که گردد حال ها             زین روش هم خود بگردد روزگار

خود درخت صبر ما دارد به بر            میوه هایی بس لذیذ و خوشگوار

                          *********************

                                   دو بیتی ها

دو بیتی های غیر محلی:

بدون شک می توان توانایی های شاعر را را در شعر بیشتر در دو بیتی دید.دو بیتی های او سوزناک-روان-ونو است.وبه صراحت می توان گفت دو بیتی های او زیباترین دو بیتی های شعر دشتی است.

چند نمونه دو بیتی های غیر محلی:

نخواهم   سایه   همپای   تو  باشم               نه یک همسایه همتای تو باشم

جهانی مختصر خواهم که در وی              همی جای من و جای تو باشد

                       *********************

ز هجرانت مرا داغی است بر دل           که تا حشرم به جان بگرفته منزل

پس از صد قرن اگر خاکم ببویند            کنند   اشمام   بوی  سوزم  از گِل

            *************************************

به حسرت زیر خاک تیره خفتم               رموز سوز دل با کس نگفتم

هر آن لاله که  از خاکم  بروید               نشان زان داغ دارد کس نهفتم

دو بیتی های محلی:

شاید در اشعار شعرای دیگر دشتی شعر یا اشعار محلی ببینیم،اما بدون شک دو بیتی های محلی سید علینقی منحصر به فرد است و ویژگی های خاصی دارد.که دوبیتی های او را ممتاز کرده است.

مو اُمیت تو دِلُم عِشکِت پِنه بیت                 چِشام  نا  مهلتم  یهو  اُوِش  میت

تِشِ عشکت  دل  مش  واتُوُندِن                 نه او چش او دِلِن ری گُپ شی ام بیت

من می خواهم عشق تو را در دل خودم پنهان کنم***چشمم نمی گذارد ناگهان اشکش جاری می شود

آتش عشقت دل مرا گداخته است***نه اشک چشم این خون دل است که از گونه ام می ریزد

                    ***************************

مو  سی  تو اندسم تو  کت  نمم  نی            خم تُش کشتسم تو کت خمم نی

اگه چش غرنکیت سی رنجش مون            مو شی تو بی دماغی هرگسم نی

من برای تو آمده ام تو که مرا نمی خواهی***غم تو مرا کشته اما تو غم من نداری

اگر ناراحتی و خشمناک شدن تو برای آزار من است***اما من با تو هرگز دلخور نمی شوم

((حاج سید محمد رضا هاشمی زاده/ویژه نامه دومین همایش دشتی در آیینه تاریخ صفحه33و34/میانخره1381))

 

آثار مکتوب آیت الله حاج سید علینقی دشتی میانخره ای:

مطلب مسلم  و غیر قابل انکار کسرت آثار قلمی آیت الله حاج سید علینقی دشتی میانخره ای است.این سید بزرگوار،عالم ربانی عمر و وقت خود را بعد از دوران تحصیل در طاعت و عبادت خدا و خدمت به خلق خدا مصروف داشته.تدریس،یکی از کار های مستمر او در طول زندگی،تالیف و نگارش،مطالعه و پژوهش،بخش اهم تلاش پربار وی را در گذرگاه حیات نمایان بوده است.ورود و بسط و تحلیل و تفصیل در هر یک از این موارد اقتضای مجالی و وسیعتر و آمادگی بیشتری می کند.معرفی آثار مکتوبش مقدمتاً احتیاج به تقسیم بندی دارد:

زبان خامه آقا عربی و فارسی است آثارش در هر دو زبان به لباس نثر و نظم متجلی گشته.موضوع اثرها،مطلب علمی و قواعد ادبی یا مضامین ذوقی و هنری است.مکاتبات دوستانه و اسناد متنوع قسمتی دیگر از آثار بجا مانده را تشکیل می دهند اشعار عربی بیشتر به قواعد ادبی نحوی اختصاص یافته.نظم فارسی به صورت غزل و دوبیتی ظهور و بروز دارد چند دوبیتی را با لهجه دشتی سروده که بس شیرین و دلنشین است این حلاوت و زیبایی در دیگر دوبیتی هایش در خور توجه و تحسن می باشد چند اثر مدون آیت الله حاج سید علینقی دشتی میانخره ای را نام ببریم و تا آنجا که پیش می آید در حد شناساندن پیش می رویم:

1.ارجوزه عربی در فن نحو(منظومه در قواعد علم نحو)

2.رساله((قواعد ذوات فوائد))

3.سفرنامه خوزستان

4.شجره نامه سادات میانخره،چارک،درازی و چاوشی

5.سفرنامه دشتی

6.شجره نامه سادات بردخون

7.اشعار فارسی و عربی(نظم پارسی و تازی)

منبع:هکال

نوشته شده توسط مصطفی و میثم در 10:53 قبل از ظهر |  لینک ثابت   • 

چهارشنبه هفتم مرداد 1388

درخت صبر

                                        درخت صبر

این جهان     وین  زندگی  ناگوار            دان که  بر   یکسان   نماند  برقرار

عاقبت      دین   مبین    احمدی           می بماند    تا    قیامت     ماندگار

نور حق   هرگز  نمیگردد  خموش           گر که خواهندش خمش باری یادگار 

دست   حق  اید  برون از  استین           بر کشد از  طاغیان    یکسر    دمار

اخر ان  سلطان     ایوان    شکوه           بر سریر    عدل    می گیرد     قرار

زود باشد بر  دمد  صبح       امید           دولت حق   زود    گردد       اشکار

بیخ شرک و اصل کفر و شاخ ظلم           افکند ان  شه   به   تیغ     ذوالفقار

زین خزان و فصل دی انده مخور              که همی نزدیک مشود فصل   بهار

گر چه عزیز است قران عزیز                   در   بر دنیاییان     بی قدر     خوار

دین و قران این زمان  گر ناصری              می نباشد   یک  نفر  ا ندر      هزار

روز ما گر گشته از ظلمت چو شب           بلکه   باشد    تیره تر     از شام تار

صبر کن حالی که گردد حالها                 زین روش هم       بگردد     روزگار

چاره ای جز صبر و تسلیم شکیب             از حوادث خود   چه    باشد ای فگار

خود درخت صبر ما دارد به بر                  میوه های  بس    لذیذ     و خوشگوار


شعری بود از مرحوم سید علینقی دشتی شعر خود گویای همه چیزست و ما را به تامل وا خواهد داشت.

از کتاب شعر دشتی دشتستان

نوشته استاد عبد المجید زنگویی

نوشته شده توسط مصطفی و میثم در 5:52 بعد از ظهر |  لینک ثابت   • 

شنبه هجدهم آذر 1385

حاج سيد علينقی دشتی

حاج سيد علينقی دشتی فرزند حاج سيد محمد فرزند سيد علی اکبر در سال 1345 ه.ق در روستای ميانخره در خانواده ای روحانی و اهل تقوی متولد شد.و از فضلا و شعرای مشهور دشتی است که صفات عالی و مهمانوازی و کمک به نيازمندان برخوردار بود.ایشان در لغت و صرف و نحو تسلط کامل داشته و ادبيات عرب و قواعد و شواهد آن به طور جامع و کامل ميدانست.در ابتدای کار جهت کسب علم و آموختن قران به مکتبخانه رفت و قران و کتب فارسی متداول را نزد ملای مکتب خانه آموخت.کتاب نصاب الصبيان را به احتمال در مکتبخانه آموخت و مقدمات صرف و نحو را نزد پدر و ديگران بستگان فرا گرفت.در آن روزگار در منطقه دشتی چند مرکز علمی و حوزه علميه مختصر وجود داشته که يکی از آن مراکز ميانخره بود و يکی از علمای مشهور دشتی مرحوم شيخ عبدالنبی بحرينی چنان که ذکر شد مدتی در آن حوزه تدريس داشتند و حاج آقا سيد علينقی نيز در کلاس درس ایشان حاضر می شدند.از آنجا که عشق وافری به نسبت به کسب علم و استعداد و ذوق و هوشی خدادادی سرشاری برخوردار بود نسبت به هم کلاسيهای خود گوی سبقت را می ربود و به همين خاطر مورد توجه شيخ عبدالنبی قرار گرفت بطوری که او را درس سفر و حضر با خود همراه داشته تا مانعی برای پيشرفت تحصيلی ایشان حاصل نگردد.    سپس مرحوم حاج آقا برای ادامه تحصيل به نجف اشرف عزيمت نمود و در حالی که بر اثر پيشرفت در کسب علوم ادبی زبانزد عام خاص گرديد مدت زيادی نتوانست در آنجا ماندگار گردد و به ناچار به وطن بازگشت.

پس از مراجعت برای مدت معدودی به شيراز رفت آنگاه به روستای ميانخره مراجعت کرد و حوزه درسی بر پا نمود و عموم علاقمندان را دعوت به حضور در کلاس درس جهت کسب علم کرد و از این طريق عده ای از جوانان و نوجوانان به کسب علم پرداختند.ایشان چند اثر مکتوبو مدون چه به زبان فارسی و چه عربیاز خود به جای گذاشت که مهمترين آنها عبارتند از:

1.منظومه در قواعد علم نه 2.رساله قواعد 3.سفرنامه خوزستان 4.شجرنامه سادات ميانخره -چارک-درازی-چاوشی 5.سفرنامه دشتی .6شجرنام سادات بردخون 7.اشار فارسی و عربی

وی اشعارش را به زبان فارسی و هم عربی و منظومه اش را به سبک و وزن الفيه ابن مالک در نحو سروده است  که مورد توجه اساتيد ادب در حوزه علميه نجف و قم واقع شد.در سرودن شعر به گويش محلی نيز مهارت کافی داشته است.همچنين ديوان اشعار شعرای اعصار مختلف جمع آوری و با علاقه زيادی به برسی و حفظ آنها همت گماشت و چندين قصيده و غزل از شاعران ديگر را از بر داشت.ایشان از خط زيبايی هم بخوردار بود که اغلب مطالب خود را بدون نقطه می نوشت. در نهايت آن مرد بزرگ و دانشمند در سال 1318 ه.ش در ميانخره وفات نمود و در همانجا به خاک سپرده شد. شجرنامه ایشان بر روی سنگ مزارش حک شده است ایشان چنان که بيان شد در سرودن شعر محلی به گويش دشتی تبحر داشته اند برای نمونه يک دوبيتی از ایشان نقل مگردد:

موام ميت تو دلم عشکت پنه بيت         چشم نامهلتم يهو اوش ميت

تش عشکت دل مش واتوندون             نه او چش اودلن ری گپ ش يی ميت

معنی بيت اول:

من ميخواهم عشقت را در دلم پنهان کنم چشم نميگذارد يک مرتنه اشکش جاری ميشود

معنی بيت دوم:

آتش عشقت دل مرا تفتيده کرده نه آب چشم که آب دل است که از گونه سرازير ميشود

منع عکس:http://mouood-montezran.blogfa.com/

منبع:کتاب تاريخ دشتی

نوشته شده توسط مصطفی و میثم در 11:21 بعد از ظهر |  لینک ثابت   •